นายกรัฐมนตรีชื่นชมการบริหารจัดการน้ำ “บ้านผาสุก” ตามศาสตร์พระราชา

นายกรัฐมนตรีชื่นชมการบริหารจัดการน้ำตามศาสตร์พระราชา “บ้านผาสุข” จังหวัดน่าน ภายใต้การสนับสนุนของฝ่ายวิจัยเพื่อท้องถิ่น สำนักงานกองทุนสนับสนุนงานวิจัย (สกว.) ซึ่งสามารถแก้ปัญหาการจัดการน้ำในชุมชนได้อย่างมีรูปธรรม

พลเอก ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี กล่าวในรายการ “ศาสตร์พระราชา สู่การพัฒนาอย่างยั่งยืน” ซึ่งออกอากาศทางโทรทัศน์รวมการเฉพาะกิจแห่งประเทศไทยเมื่อวันศุกร์ที่ 24 พฤศจิกายน 2560 เวลา 20.15 น. โดยมีใจความตอนหนึ่งเกี่ยวกับการบริหารจัดการน้ำของชุมชน “บ้านผาสุข” ตำบลภูฟ้า อำเภอบ่อเกลือ จังหวัดน่าน ภายใต้การน้อมนำหลักปรัชญา “เศรษฐกิจพอเพียง” ของพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช มาประยุกต์ใช้ภายในชุมชน ดังนี้

“...2. ‘บ้านผาสุข’ ตำบลภูฟ้า อำเภอบ่อเกลือ จังหวัดน่าน ซึ่งเป็นชุมชนเล็กๆ 130 ครัวเรือน ที่เป็นที่ตั้งของโครงการพระราชดำริศูนย์ภูฟ้า สภาพพื้นที่ส่วนใหญ่เป็นภูเขาสูงสลับซับซ้อน ผู้คนพึ่งพาทรัพยากรธรรมชาติเป็นหลัก ชุมชนเริ่มประสบปัญหาน้ำไม่เพียงพอ สำหรับเกษตรกรรม และอุปโภคบริโภค เป็นที่มาของโครงการพัฒนาระบบการจัดการน้ำ โดยได้รับการสนับสนุนจากสำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย (สกว.) เข้ามาอบรมกระบวนการทำวิจัยเพื่อท้องถิ่น มีการระดมความคิด ช่วยคิดช่วยทำ เรียนรู้ซึ่งกันและกัน และสร้างความเข้าใจระหว่างกัน นำมาสู่การวางแผน สืบค้นปัญหา จัดเก็บข้อมูล ตั้งแต่การใช้น้ำของแต่ละครัวเรือน สำรวจแหล่งต้นน้ำ สอบถามผู้สูงอายุและปราชญ์ชุมชน จดบันทึก ลงพื้นที่สำรวจแล้วนำข้อมูลทั้งหมดจัดทำเป็น “ฐานข้อมูล” กลายเป็นคู่มือของชุมชน สำหรับใช้เป็นแนวทางการบริหารจัดการน้ำของชุมชน อีกทั้ง มีการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมของชุมชนให้คนอยู่กับป่าได้อย่างยั่งยืน เช่น มีกฎกติกาของชุมชนในการใช้ประโยชน์จากดิน ป่า น้ำ มีการฟื้นฟูแหล่งต้นน้ำ การปลูกป่าเสริม และป่าชุมชน โดยแบ่งการใช้ประโยชน์เป็น 3 ส่วน ได้แก่ ป่าต้นน้ำ ป่าอนุรักษ์ และป่าใช้สอย ตลอดจนสร้างจิตสำนึกการรักและหวงแหนทรัพยากรธรรมชาติ ร่วมกันพัฒนาชุมชนและยกระดับคุณภาพชีวิตของคนในชุมชน ภายใต้หลักปรัชญาของ “เศรษฐกิจพอเพียง”

จะเห็นได้ว่าความร่วมมือกันแก้ปัญหาในอดีตนั้น หรือวางรากการพัฒนาในอนาคตในทุกมิติ จะต้องเริ่มจากคนในพื้นที่เอง เหมือนการ “ปลูกเรือนตามใจผู้อยู่ ผูกอู่ตามใจผู้นอน” เป็นปัจจัยสำคัญที่สุด ที่จะนำไปสู่ความสำเร็จที่ยั่งยืน เพราะกลไก “ประชารัฐ” มีอยู่ในทุกระดับ ทุกพื้นที่ หากรวมตัวกันได้ เข้าใจกันได้ ก็จะได้รับผลประโยชน์ร่วมกัน...”

ที่มา : รายการศาสตร์พระราชา สู่การพัฒนาที่ยั่งยืน วันศุกร์ที่ 24 พฤศจิกายน 2560
บทความอ้างอิง : “บ้านผาสุข” ต้นแบบการจัดการน้ำบนที่สูง แก้ปัญหาความขัดแย้งด้วยงานวิจัย


งานสื่อสารสังคม สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย (สกว.)
ชั้น 15 อาคารเอส เอ็ม ทาวเวอร์ 979/17-21 ถนนพหลโยธิน แขวงสามเสนใน เขตพญาไท กรุงเทพฯ 10400