โครงการการศึกษาความเชื่อ พิธีกรรม เรื่องเล่า เพื่อสร้างอุดมการณ์อนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติของชาวคีรีวง

โครงการการศึกษาความเชื่อ พิธีกรรม เรื่องเล่า เพื่อสร้างอุดมการณ์อนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติของชาวคีรีวง.

โดย: นายธีรพันธุ์ จุฬากาญจน์

          จากผลของอุทกภัยครั้งร้ายแรงที่เกิดขึ้นบริเวณชุมชนคีรีวง ต.กำโลน อ.ลานสกา จ.นครศรีธรรมราช ในปี 2531 ที่เป็นผลจากการทำลายสิ่งแวดล้อมมาเป็นเวลานานและต่อเนื่อง ภายหลังชาวคีรีวงหันกลับมาให้ความสำคัญกับการอยู่ร่วมกับธรรมชาติอย่างพึ่งพามากขึ้น โดยการจัดตั้งกองทุนเติมสีเขียวใส่เขาหลวง เพื่อทำหน้าที่แทนชุมชนในการดูแลรักษาทรัพยากรป่า และการศึกษาถึงวิถีชีวิตแบบอนุรักษ์ป่าของชาวคีรีวงที่มี 2 ส่วนที่สำคัญ คือ ประการที่หนึ่ง การรักษาวิถีชีวิตแบบการทำสวนสมรม (การปลูกพันธุ์ไม้หลายชนิด รวมไว้กับพันธุ์ไม้ตามธรรมชาติบริเวณเชิงเขา เลียนแบบวิถีธรรมชาติ) และการรักษาป่าแบบเดิมไว้ ประการที่สอง ชาวคีรีวงยังคงรักษาวิถีชีวิตแบบเก็บของป่าจากป่าสาธารณะที่อยู่ในเขตเชิงเขาที่สูงต่อจากสวนสมรมของชาวบ้าน การที่ชาวบ้านแต่เดิมรักษาป่าเพราะรู้คุณค่าของป่า จึงสืบทอดระเบียบกฎเกณฑ์ต่างๆ เพื่อที่คนทั่วไปจะได้ใช้ป่าร่วมกันอย่างยั่งยืน ซึ่งปรากฏอยู่ในรูปของความเชื่อ พิธีกรรม และเรื่องเล่าที่แสดงให้เห็นถึงความผูกพันระหว่างคนกับทรัพยากรธรรมชาติ

 

          ปัญหาสำคัญในยุคปัจจุบันของชาวคีรีวง คือ เด็ก และเยาวชนรุ่นใหม่ไม่ได้สืบทอดความเชื่อ พิธีกรรมและเรื่องเล่าดังกล่าวแล้ว ซึ่งหากปล่อยให้สภาพเช่นนี้ดำเนินต่อไปจะก่อให้เกิดการใช้ทรัพยากรธรรมชาติที่ไม่ยั่งยืน โครงการการศึกษาความเชื่อ พิธีกรรม เรื่องเล่า เพื่อสร้างอุดมการณ์อนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติของชาวคีรีวง อ.ลานสกา จ.นครศรีธรรมราช โดย นายธีรพันธุ์ จุฬากาญจน์ เป็นโครงการที่ศึกษาความเชื่อ พิธีกรรม และเรื่องเล่าที่แสดงถึงความสัมพันธ์ระหว่างชุมชนกับทรัพยากร การเข้าร่วมสังเกตการณ์อย่างมีส่วนร่วมในประเพณีพิธีกรรมต่างๆ ของชุมชน นำไปสู่การสร้างระบบการเรียนรู้ของเด็กและเยาวชนในชุมชนคีรีวงผ่านการจัดทำเป็นหลักสูตรท้องถิ่นในโรงเรียน ในชุมชน เพื่อให้เยาวชนได้เรียนรู้เรื่องราวของตนเอง มีการจัดการค่ายการเรียนรู้แก่เด็กและเยาวชนเป็นต้น

​